Selim Nüzhet Gerçek anıldı.

Derlemelerin Babası unutulmadı

Türkiye’de ilk Derleme Müdürü olan ve Türkiye Bibliyografyası’nı yayınlayan araştırmacı yazar Selim Nüzhet Gerçek’i, Mehmet Türker Acaroğlu anlattı.

Yiğit Özdemir (Sanatalemi.net)

Türkiye’nin ilk Derleme Müdürlüğü’nü yapan ve Türkiye Bibliyografyası’nın kurucusu olan Selim Nüzhet Gerçek, Zeytinburnu’nda düzenlenen bir toplantıda anıldı. Türk edebiyatının seçkin ismi Abdülhak Şinasi Hisar’ın kardeşi olan Selim Nüzhet Gerçek’i, yine derleme müdürlüğü yapan araştırmacı yazar Mehmet Türker Acaroğlu anlattı. Zeytinburnu Belediyesi’nin Zeytinburnu Kültür ve Sanat Merkezi’nde düzenlediği ve Mehmet Nuri Yardım’ın yönettiği toplantıya, yakın tarih meraklıları, ilgililer ve öğrenciler katıldı. Toplantı, “Zeytinburnu’nun Ebedî Sâkinleri” programı çerçevesinde gerçekleşti. Programı sunan Mehmet Nuri Yardım, Türkiye’de kültüre, sanata ve medeniyete hizmet eden unutulmuş şahsiyetleri anmaya ve anlamaya devam ettiklerini belirterek şunları söyledi:

“Sosyal bilimlerde, tarih ve edebiyat dallarında okuyan gençlerimiz bile ne yazık ki bir çok eser bırakmış olan âbide şahsiyeti, kültür adamını, münevveri tanımıyor. İsmail Saib Sencer’den Selim Nüzhet’e kadar pek çok ilim ve irfan adamımız var, ama bunlar büyük ölçüde unutuldu. Bu çalışmalarımızın amacı da toplum olarak hâfızamızı tazelemek, değerlerimize sahip çıkmak, dün ile yarın arasında köprü olmaktır. Dünkü büyüklerimizi tanırsak kültür hayatımız daha zengin, daha renkli ve daha canlı olur. Eski değerlerini tanıyan gençliğin kendine güveni de artar.”

GERÇEK’LE TANIŞMASINI ANLATTI

Selim Nüzhet Gerçek hakkında tek biyografik kitabın yazarı olan araştırmacı yazar Mehmet Türker Acaroğlu konuşmasına, unutulmuş değerli bir şahsiyeti hatırlayan ve hatırlatanlara teşekkür ederek başladı. Selim Nüzhet ile tanışmasını anlatan Acaroğlu, Gerçek’in birinci, kendisinin ise beşinci derleme müdürü olduğunu hatırlattı. Acaroğlu, Selim Nüzhet’in yaptığı çalışmaları ve gerçekleştirdiği hizmetleri dile getirirken “Selim Nüzhet, Basma Yazı ve Resimleri Derleme Müdürlüğü’ne getirildikten sonra bir çok kıymetli araştırmalar yapmış, çalışmalar gerçekleştirmiştir. Türkiye Bibliyografyası’nın yayımını düzenli hale getirmiştir.” dedi. Selim Nüzhet Gerçek’in Türk müzeciliğine ve tiyatrosuna da büyük katkılar sağladığını ifade eden Acaroğlu konuşmasında özetle şöyle dedi:

“Derleme çalışmaları çok önemlidir. Türkiye’de bu hizmetleri Selim Nüzhet Gerçek gerçekleştirmiştir. Daha sonra gelen derleme müdürleri de bu çalışmalara hız vermişlerdir. Ama bugün derleme çalışmalarının arzu edilen noktada olduğunu söylemek zor. Daha iyi olmalı. Bütün dergilerin, gazetelerin sadece bilgisayar ortamında derlenmesi yetmez, bütün araştırmacılara ve halka da açılmalıdır.”

DERLEME ÇALIŞMALARININ BABASI

Türkiye’de derleme çalışmalarını başlatan ve Türkiye Bibliyografyası’nın da mimarı olan Selim Nüzhet Gerçek, (1891-1945) İstanbul Rumelihisarı’nda doğdu. Galatasaray Lisesi’ni ve Cenevre Üniversitesi Edebiyat Fakültesi’ni bitirdi (1914). 1921’e kadar İsviçre’de kaldı. Nîrenk, Yarın ve İleri gibi dergi ve gazetelerde yazıları çıktı. Darülbedayi’de tarihî oyunları sahneye koydu (1923). 10 yıl süreyle Robert Kolej’de Türkçe ve tarih hocalığı yaptı. 1934’te Basma Yazı ve Resimleri Derleme Müdürlüğü’nü kurdu ve uzun yıllar yönetti. Büyük edebiyatçımız Abdülhak Şinasi Hisar’ın kardeşi olan Selim Nüzhet Gerçek, Merkezefendi Mezarlığı’nda yatıyor. Yayımlanmış bazı eserleri: Türk Matbaacılığı, Türk Temaşası: Meddah-Karagöz, Ortaoyunu, Türk Gazeteciliği,  Türklerde Tiyatro, Türk Taşbasmacılığı ve Atalar Sözü. Selim Nüzhet Gerçek hâtıralarını ise, İstanbul’dan Ben de Geçtim adlı kitabında topladı.